Het Pins Planetenpad is net zoals de echte zonnestelsel geen rondje, maar een enkele reis. Op het Pins Planetenpad zijn er op schaalafstand gerekend vanaf de zon (nr 1 op de parkeerplaats) 11 planeten borden geplaatst, waar via een QR code informatie over de planeet of hemellichaam is op te halen.

Je loopt zo via het aangegeven pad vanaf de natuurpoort door de bossen van het landgoed langs alle planeten van ons zonnestelsel.
Het laatste bord ( Pluto) van dit deel van het pad staat 8,2 km vanaf het startpunt. Daar is een parkeerplaats op de Zuidgeest te Bergen op Zoom. Je kan je daar eventueel op laten halen. 

Ben je bij het laatste bord aangekomen en wil je via een...

  • Startpunt
    Natuurpoort Wouwse Plantage
    Plantagebaan tussen 225 - 227
    4725 AC Wouwse Plantage
  • Zon
    Plantagebaan , 4725 AC Wouwse Plantage

    Dit bord bevat een zonnewijzer. De wijzer wijst hier naar het kunstwerk ‘de Blossom’ van kunstenaar Ronald Westerhuis, dat de zon voor deze planetenpad is.

    De schaduw van de wijzer laat de zomertijd zien op de zonnewijzerplaat. Let op dat de getoonde zonnetijd in de rest van het jaar vele minuten van de echte tijd afwijkt.

    De wijzer heeft in het midden een inkeping. Deze laat met zijn schaduw zien welke seizoen van het jaar is. In de zomer staat de zon hoog en is de schaduw kort. In de winter staat de zon laag en is de schaduw lang. De lengte van de schaduw is zichtbaar op de zonnewijzerplaat.

    Om de zonnewijzer heen staat de bekende spreuk van Bruno Ernst. De oprichter van de eerste volkssterrenwacht en eerste zonnewijzerkring in Nederland. Ter ere van hem is dit planetenpad aangelegd.

    Plaats van de zon

    De zon is een brandende gasbol. De straling daarvan maakt leven op onze Aarde mogelijk. Het is ook de ster het dichtst bij de Aarde en is verder het helderste object aan de hemel. De zon staat in het midden van het zonnestelsel. De Aarde draait steeds in één jaar om de zon heen. De zon is een hele gewone gele dwerg ster. Niet extreem groot, maar ook niet extreem klein.

    De zon bevindt zich op ongeveer 27.000 lichtjaar van het centrum van ons melkwegstelsel, het sterrenstelsel waar de Aarde bij hoort, in de ongeveer 3.000 lichtjaar dikke galactische schijf. De zon beweegt zich met een snelheid van ongeveer 220 km per seconde in een baan rond het centrum van ons melkwegstelsel.

    De massa van de zon bedraagt maar liefst 1989 quadriljoen ton, dat is 99,86% van alle massa in ons zonnestelsel. Dat is ongeveer 332.946 keer de massa van de Aarde. Onze planeet past 109 keer naast elkaar in de zon. In totaal kan je de zon “vullen” met meer dan één miljoen keer de Aarde. De zon houdt met haar extreme massa (en daaruit voortvloeiende aantrekkingskracht) het hele zonnestelsel bij elkaar!

    Licht van de zon

    De zon krijgt haar energie uit een kernfusie reactie in de kern van de zon. In het centrum van de zon botsen atomen tegen elkaar, hierbij wordt waterstof omgezet in helium.

    Twee waterstof protonen botsen en dan ontstaat er waterstof met een neutron en een proton. Dat heet deuterium (deux is twee in het Frans, 2 deeltjes dus). Wanneer deuterium botst met een waterstof proton dan ontstaat helium 3. Hierbij komt een foton (lichtdeeltje) vrij in de vorm van een gamma straal.

    Een gamma straal is eigenlijk een foton met heel veel energie. Het foton verliest al veel energie voordat die het oppervlak van de zon bereikt. De fotonen reizen (met de snelheid van licht) door de ruimte naar de Aarde. Deze brengen licht en warmte. Dankzij dit is er leven op Aarde mogelijk.

    Aan het oppervlak van de zon is de temperatuur ongeveer 5500 graden Celsius. Er zijn ook zonnevlekken en daar is het wat koeler. In de kern (het binnenste) van de zon is het juist veel heter, namelijk zo’n 15 miljoen graden Celsius.

    De zon bestaat zelf vooral uit waterstof, ongeveer 70%. De rest van de massa bestaat uit helium (25%) en overige deeltjes (5%). Onderzoekers kunnen zien welke stoffen de overige deeltjes zijn.

    Een zonnestraal bestaat namelijk uit verschillende kleuren. Wanneer een zonnestraal door een prisma gaat, zie je de kleuren. Een soort regenboog. Als deze kleuren naast elkaar zichtbaar zijn, zitten er allemaal zwarte streepjes tussen en in de kleuren. Als er wordt ingezoomd op de zwarte streepjes zijn dit een soort barcodes. Deze barcodes geven stoffen aan. Zo kunnen onderzoekers zien welke stoffen er nog meer in de zon zitten.

    Levensloop van de zon

    Sterren worden onderverdeeld in een aantal categorieën. Onze zon is dan een gele dwerg.

    De zon zou zo’n 4,6 miljard jaar geleden ontstaan zijn door het samentrekken van een uitgestrekte koude, gasvormige Oernevel. Dit gebeurde door de zwaartekracht die ontstond toen het middelste van de nevel dichter bij elkaar kwam. Het hele proces van samentrekking zal ongeveer 35 miljoen jaar hebben geduurd. Uiteindelijk werden de druk en temperatuur in het centrum van de gasbol zo hoog – miljoenen graden – dat daar kernreacties konden beginnen. De zon was geboren.

    Gedurende een periode van 12 miljard jaar krijgt de zon haar energie uit kernfusie. Door de hoge druk en temperatuur in de kern van de ster, kan de waterstof worden omgezet in helium (zogenoemde ‘waterstofverbranding’). Bij dit proces komt energie vrij. Dit is de zon zoals wij die nu kennen en is ongeveer 4,6 miljard jaar oud en zal naar schatting nog zo’n 7 miljard jaar schijnen. De zon is in deze periode een stabiele hoofdreeksster. De energie die naar buiten straalt, is in evenwicht met de zwaartekracht die naar binnen toe werkt.

    Over naar schatting 5 miljard jaar, raakt de waterstof in de zon op. Hierdoor is de uitwaartse energie minder en trekt de zwaartekracht de zon harder samen. Door de druk en de stijgende temperatuur wordt het nóg heter in de zon. Ook de helium begint nu te fuseren, in zwaardere elementen zoals koolstof. De energie naar buiten toe wordt nu enorm sterk! Dit zorgt ervoor dat de zon opzwelt en groter wordt en veel feller gaat schijnen.

    De zon heet nu een: Rode Reus. De zon raakt het evenwicht kwijt tussen de uitwaartse energiestroom en de naar binnen werkende zwaartekracht. De buitenste lagen van de zon worden weggeblazen. Wat nog over is van de zon wordt nu door de zwaartekracht samengeperst tot een kleine bol, ongeveer zo groot als de Aarde: een Witte Dwerg (min of meer de diepe kern van de zon die overblijft). Alle deeltjes zitten zo stevig op elkaar dat een theelepel van een Witte Dwerg wel miljoenen kilo’s weegt. Het proces van de huidige zon tot Witte Dwerg, duurt miljoenen jaren.

    De Witte Dwerg Zon schijnt met de laatste hitte die ze nog heeft. Wanneer de Zon alle hitte is verloren wordt het een zwarte-dwerg (de restanten van een ster). De overgang van een Witte Dwerg tot een Zwarte Dwerg kan honderden miljarden jaren duren. Dat is ook de reden dat wetenschappers denken dat er op dit moment nog geen Zwarte Dwergen zijn in ons universum.

    De eerder weggeblazen, buitenste lagen van zon vliegen door de ruimte als een nieuwe nevel. Uit deze nevel kunnen weer nieuwe sterren en zelfs planeten ontstaan, net zoals bij ons zonnestelsel bijna 5 miljard jaar geleden.

    Hoe komt men aan de naam
    Al sinds het verre verleden heeft de zon een invloed gehad op het leven van mensen. Zij merkte dat de zon zo belangrijk was, dat zij er goddelijke krachten aan toekenden. In veel oude culturen, zoals die van de Egyptenaren, de Grieken, de Romeinen en de Germanen, had ze zon een belangrijke positie als een Goddelijk wezen in verschillende mythen.

    Kijk nooit zonder bescherming naar de zon!

    Als je de zon wilt bekijken bij een zonsverduistering of in andere situaties mag je dat nooit met het blote oog doen. Al na een paar seconden zal er beschadiging van je oog optreden en als je pech hebt, zal die er de rest van je leven zijn. Gebruik een lasbril of een speciaal daarvoor gemaakte bril. Andere donkere materialen zoals zwarte dia of fotofilm kunnen nog steeds veel schadelijk infrarood en ultraviolet licht doorlaten.

    Het spreekt voor zich dat je bij gebruik van een verrekijker of telescoop nog veel voorzichtiger moet zijn. Als een brandglas een stukje papier in een paar seconden kan laten verkolen, kan dat ook met je ogen gebeuren. De veiligste manier van waarnemen met een telescoop is het zonsbeeld op een stuk wit papier te projecteren, en op die manier indirect de zon te bekijken.



    Zon
  • Mercurius
    Plantagebaan , 4725 AC Wouwse Plantage

    Mercurius staat het dichtst bij de zon en is tevens de kleinste planeet in ons zonnestelsel, qua massa als qua diameter.

    Hij is 18 keer minder zwaar dan de aarde en de diameter is amper twee vijfde van de grootte van de aarde. Om je een beter begrip van de grootte van Mercurius te geven, kunnen we zeggen dat hij slechts een derde groter is dan de maan.

    Gek genoeg is deze kleine planeet in de loop der tijd nog kleiner geworden. Omdat de kern is afgekoeld, is de hele planeet gekrompen, waardoor het volume van Mercurius ongeveer 5-10 kilometer in straal is afgenomen.

    Een zonnedag — de hoeveelheid tijd die de zon nodig heeft om op te komen, onder te gaan en weer op dezelfde plaats te staan — duurt op Mercurius ongeveer 176 aardse dagen. En hier is nog een raar feit over Mercurius: een jaar op deze planeet is twee keer korter dan een enkele dag en een dag duurt 88 aardse dagen. Hoe komt dat?

    De kleinste planeet draait langzaam om zijn as — Eén omwenteling duurt bijna 59 aardse dagen. De zonsopgangen en zonsondergangen zijn echter heel anders dan die van de aarde. Door de excentrische baan van de planeet lijkt de zon twee keer op te komen: een keer, kort voordat hij ondergaat en dan nog een keer vanaf sommige delen van het oppervlak. Hetzelfde gebeurt in omgekeerde richting bij zonsondergang. Het duurt dus veel langer voordat de zon weer op dezelfde plaats verschijnt en een zonnedag duurt bijna twee keer zo lang als een jaar.

    Hoewel hij langzaam ronddraait, reist Mercurius sneller rond de zon dan welke andere planeet dan ook — met 47 km/s. Ter vergelijking: de op één na snelste planeet in ons zonnestelsel, Venus, heeft een snelheid van 35 km/s.

    Mercurius kent enorme temperatuurverschillen tussen dag en nacht. Overdag loopt de temperatuur op tot zo’n 426° Celsius en ‘s nachts tot -173° Celsius.
    De hoogte van de maximum temperatuur komt door de relatief korte afstand tot de zon. En de grote temperatuur verschillen komt door het ontbreken van een atmosfeer.

    Het zonlicht op Mercurius haar oppervlakte is ongeveer negen keer zo intens als op Aarde. Dit komt omdat Mercurius drie keer zo dicht bij de zon staat.

    Omdat Mercurius een terrestrische planeet is, bestaat deze voornamelijk uit ijzer, nikkel en silicaatgesteente. Hij heeft een grote ijzeren kern, die ongeveer 61% van het volume van de planeet uitmaakt (ter vergelijking: de kern van de aarde is slechts 16%) en een 400 kilometer dikke buitenste schil. De kern van Mercurius is trouwens ongeveer even groot als onze maan. Een andere overeenkomst met de maan is dat het droge en rotsachtige oppervlak van de planeet bezaaid is met kraters.

    De kraters zijn het resultaat van inslagen van asteroïden of andere ruimtevoorwerpen — hoe meer kraters een planeet heeft, hoe ouder deze is. Aangezien het oppervlak van Mercurius zeer veel kraters heeft, is de planeet hoogstwaarschijnlijk oud.

    Ook is er vulkanisme op Mercurius, een groot deel van de planeet ligt onder een dikke laag gestold lava.


    Hoe komt men aan de naam van de planeet Mercurius
    De boodschapper van de goden. Door het snelle verschijnen bracht de Grieken er toe om hem Hermes te noemen.
    Het Romeinse equivalent van die naam is Mercurius.

    Mercurius
  • Venus
    Plantagebaan , 4725 AC Wouwse Plantage

    Venus, ook wel de avondster, morgenster en de verschrikkelijke planeet genoemd, is de tweede planeet van ons zonnestelsel.

    Venus staat op iets meer dan 108 miljoen kilometer afstand van de zon. Toch is de planeet goed vanaf de aarde te zien, omdat zij het helderst van alle planeten straalt.

    Het duurt zo’n 225 dagen voordat de planeet de baan heeft gemaakt rond de zon. De tijd tussen zonsopkomst en zonsondergang is 116 dagen en 18 uur.

    Venus is de heetste planeet van ons zonnestelsel. Op Venus is het dan ook ongeveer 450 tot 500 graden Celsius (nog warmer dan op Mercurius). Door deze enorme hitte is het erg lastig om de planeet van dichtbij te onderzoeken: er is geprobeerd om robots op Venus te laten landen, maar die hebben de oppervlakten van Venus niet eens gehaald. Uit onderzoek is gebleken dat Venus niet altijd zo heet is geweest: waarschijnlijk was er op Venus ooit veel water, net zoals nu op de aarde.

    Doordat het op venus 450 tot 500 graden Celsius is, verdampt al het water onmiddellijk (water verdampt al bij 100 graden Celsius) en is het op de planeet kurkdroog. Dat verdampte water stijgt op en zorgt voor hele dikke atmosfeer, die voor de mens giftig zou zijn om in te ademen. Deze dikke atmosfeer geeft Venus haar witte kleur. Een ander woord voor atmosfeer is ‘wolkendeken’.

    De wolkendeken zorgt er niet alleen voor dat de planeet goed zichtbaar is, maar ook dat de hitte op Venus wordt vastgehouden. Uit deze wolkendeken komt dan ook geen normale regen, maar zuur dat onmiddellijk verdampt als het op de grond komt. Vanwege de behoorlijke hitte op de planeet, wordt zij ook wel de ‘verschrikkelijke planeet’ genoemd. Door de totale afwezigheid van water is Venus een steenplaneet. Onder die wolkendeken is Venus is overdekt met vulkanen en met lava.


    Hoe komt men aan de naam van de planeet Venus
    De planeet is vernoemd naar de Romeinse godin Venus. Godin van de liefde.

    Venus
  • Aarde
    Plantagebaan , 4725 AC Wouwse Plantage

    De Aarde is de enige planeet in ons zonnestelsel waar water in zowel haar vaste vorm (ijs), Vloeibare vorm (water) en gas vorm (waterdamp) voorkomt. Dankzij deze gelukkige omstandigheid is er leven op Aarde mogelijk!

    Doordat onze planeet op precies de goede afstand van de zon bevindt en de Aarde een geschikte dampkring heeft is er hier leven mogelijk. De Aarde is dan ook de enige plaats in ons zonnestelsel (en het hele heelal) waar leven bekend is….

    Vanuit de lucht zie je dat de Aarde voor 70% blauw is, dus eigenlijk zee of water. Verder zie je ook stukken groen, dat zijn de werelddelen.

    De aarde heeft de vorm van een bol. Vroeger dachten de mensen dat de aarde plat was en dat je als je te ver liep of reed, je dus van de aarde af kon vallen. Maar dat kan natuurlijk niet, niet alleen omdat de aarde bol is, maar ook vanwege de zwaartekracht is het onmogelijk de aarde zonder heel veel snelheid te verlaten. Alleen raketten en ruimtesondes kunnen dit.

    De Aarde heeft één maan, Een, naar verhouding tot de planeet waar zij om heen draait, erg grote maan. Waarschijnlijk is de maan ontstaan bij een botsing miljarden jaren geleden tussen een planeet zo groot als Mars en de nog jonge Aarde. 

    Aarde
  • Mars
    Plantagebaan , 4725 AC Wouwse Plantage

    Mars wordt ook de ‘rode planeet’ genoemd. In de stenen op Mars zit veel ijzer. Dit ijzer is gaan roesten. Verroest ijzer is roodbruin.

    Net als de aarde heeft Mars ook een soort ‘’zuidpool’’ en een ‘’noordpool’’ met ijskappen op de polen.

    Geleerden denken dat er op mars misschien ooit leven was geweest.

    Al lange tijd wordt onderzocht of we op Mars zouden kunnen leven. Ook worden er robots gestuurd naar Mars om te kijken of er te leven is en of er ooit echt leven is geweest op Mars.

    De Amerikanen hebben er een sonde heen gestuurd, die heeft er een jaar over gedaan om er te komen.

    In het verre verleden moet het klimaat hebben gelijkt op die van de Aarde. Een van de ontdekkingen was dat er kanalen gevonden waren, dit moeten wel de afvoerwegen van water zijn geweest. Deze kanalen zijn tot ongeveer 4 miljard jaar geleden gevormd. In het begin viel er dus regen en stroomden er rivieren. Mars had een warmer klimaat en een dichtere dampkring. Er was dus ooit vloeibaar water te vinden.

    Mars had vroeger een dampkring die leek op die van de aarde. Deze is hij echter verloren door de zon, vulkanisme en kometen.

    Op de koudste dagen is het zo’n 140 graden Celsius onder nul. Maar op de allerwarmste dagen is het soms 20 graden boven nul. Dat de temperatuur op Mars zo uiteenloopt, komt doordat er een hele dunne dampkring is.

    De gemiddelde temperatuur op Mars is ongeveer -53 Celsius. Dat is voor ons heel koud, maar het is een van de normaalste temperaturen vergeleken met de andere planeten.

    Mars heeft twee manen, Phobos en Deimos. Ze zijn allebei heel klein.

    Hoe komt men aan de naam van de planeet Mars
    De planeet is genoemd naar de Romeinse oorlogsgod vanwege zijn rode kleur.

    Mars
  • Ceres
    Wildersedreef , 4725 AG Wouwse Plantage

    Ceres is een dwergplaneet. Het is de enige dwergplaneet in de planetoïdengordel.

    Planetoïden (of asteroïden) zijn stukken materie die zich evenals planeten en dwergplaneten in een baan om de Zon bewegen. Sinds februari 2018 zijn er ruim 750.000 bekend.
    Verreweg de meeste daarvan hebben banen tussen de planeten Mars en Jupiter, in de zogenoemde planetoïdengordel.
    De grootste planetoïden hebben een diameter van rond de 1000 km, maar de overgrote meerderheid is veel kleiner.
    Het kleinste gruis is met een telescoop niet waarneembaar, maar komt veelvuldig als vallende sterren op Aarde.
    De bekende planetoïden zijn ijsachtig, steenachtig van samenstelling of ijzer- en nikkelhoudend.
    De term ‘planetoïde’ betekent planeetachtig.
    In de vorige eeuwen was niet bekend wat voor hemellichamen dit waren.

    Hoe komt men aan de naam van de planeet Ceres
    De dwergplaneet is ontdekt op 1 Januari 1801 door Giuseppe Piazzi en is de Romeinse godin van de akkerbouw en moederliefde.

    Ceres
  • Jupiter
    Wildersedreef , 4725 AG Wouwse Plantage

    Jupiter is de grootste van alle planeten van ons Zonnestelsel. De Aarde kan er wel 1000 keer in. Alle planeten zouden er wel inpassen. Ook is Jupiter de eerste van de gasplaneten. De planeet wordt ook wel de ‘reuzenplaneet’ genoemd. Jupiter is tweeënhalf keer zo zwaar als alle andere planeten bij elkaar.

    Jupiter heeft voor zover we weten 16 manen. Vier van deze manen zijn zelfs groter dan Pluto. Eén van die manen heet Europa en die is helemaal bedekt met ijs. Het is een van de bekendste manen van Jupiter. Drie ook beroemde manen heten Ganymedes, Io en Callisto. De maan Ganymedes is zelfs groter dan Mercurius. De vier grote manen zijn ontdekt door Galileo Galilei.

    Jupiter wordt dan ook wel de koning van alle planeten genoemd. Jupiter bestaat uit ongeveer 90% waterstof en 10% helium. Als Jupiter 80 keer zo zwaarder was geweest, zou hij best wel eens uitgegroeid kunnen zijn tot een ster. Met zijn manen zou het dan eigenlijk een minizonnestelsel kunnen worden.

    Jupiter heeft een atmosfeer die bestaat uit giftige dodelijke gassen. Jupiter heeft ook ringen om zich heen alleen zijn die niet zo zichtbaar als bij bijvoorbeeld Saturnus.

    De grote rode vlek
    Jupiter is helemaal bedekt met wolken. In die wolken zijn er woeste stevige orkanen. Een van die orkanen, de grote rode vlek, is 2 keer zo groot als de hele aarde. Dat is een storm die al meer dan 300 jaar actief is. De winden waaien met een snelheid van ongeveer 300 tot 500 km per uur. Op aarde komen deze snelheden alleen voor bij orkanen en tornado’s. De storm bedekt meer dan 40.000 km van het oppervlak van Jupiter.

    Geschiedenis
    Jupiter was de eerste planeet die ooit gevormd werd. Het grootste deel van de overschot van de vorming van de zon werd door Jupiter gebruikt om de groeien. Als een gasreus ontstaat gebruikt hij alle stoffen die in hun kring rond de zon ligt. Daardoor werd Jupiter niet meer in zijn baan gehouden, omdat hij zo groot was en er was geen puin of planeten om dit tegen te houden. Zo ging hij door de regio waar nu de asteroïdengordel ligt en nam daar 99,9% van de materialen op, en werd zo nog groter.

    Hij kwam ook in de buurt waar nu Mars ligt en daardoor is Mars nu veel kleiner, omdat Jupiter meer dan de helft van de materialen voor Mars opslokte. Hij kwam heel dicht bij waar nu Aarde ligt en daardoor werd het materiaal voor de Aarde ook bijna allemaal opslokt.

    Maar toen kwam Saturnus. Dat was ook een gasreus, dus doorging het hetzelfde proces als Jupiter. Toen Saturnus ongeveer bij Jupiter was, was Jupiter bijna waar de Aarde nu is. Door de zwaartekracht van Saturnus en door het feit dat er nu wel andere planeten waren dan Jupiter (namelijk Saturnus) gingen deze twee gasreuzen terug naar de plaats waar ze nu zijn.

    Jupiter gaf ons nog een laatste afscheidscadeau. Water. Jupiter had van de asteroïdengordel waterstofrijke astroïden meegenomen en liet deze achter in de zone waar nu de Aarde is. Daardoor kon er water zijn op Aarde. Zonder Jupiter hadden jij en ik nooit bestaan. Bedankt Jupiter!

    Hoe komt men aan de naam van de planeet Jupiter
    Jupiter is vernoemd naar de Romeinse oppergod, en Jupiter wordt dan ook wel de koning van alle planeten genoemd.

    Jupiter
  • Saturnus
    Plantagebaan , 4725 SP Wouwse Plantage

    Saturnus is de op één na grootste planeet in het zonnestelsel. En het is zoals Jupiter een grote gasbol. Er zijn momenten dat zelfs hier op de polen een poollicht waarneembaar is. Ook hier komen zeer grote windsnelheden voor.

    Saturnus was de eerste planeet waarvan we de ringen konden zien. Pas veel later werden ook rond Jupiter, Uranus en Neptunus ringen gezien. Net als Venus kun je Saturnus vanaf de aarde soms met het blote oog zien!

    Door een Verrekijker kan al worden gezien dat de planeet niet mooi rond, maar ovaal is (zo zag Galileo waarschijnlijk deze gasreus). Ziet u Saturnus door een kleine telescoop, dan worden de ringen zichtbaar en ziet u de planeet in zijn volle glorie.

    De ringen van Saturnus bestaan uit miljoenen ijsblokken die om de planeet draaien. Geleerden denken dat de ringen ontstaan zijn toen een ijsmaantje te dicht bij de planeet kwam en door de zwaartekracht uit elkaar is getrokken. Er zijn echter ook geleerden die denken dat de brokstukken een maantje hadden moeten worden, maar dat de aantrekkingskracht van Saturnus de vorming van het maantje heeft verhinderd.

    De temperatuur op Saturnus is ongeveer -185 graden Celsius. Saturnus heeft 82 manen, tegenover de Aarde is dat erg veel. Een van deze manen, die Titan wordt genoemd, is groter dan de planeet Mercurius. Er zijn verder vier manen met een diameter groter dan 1000 km: Tethys, Dione, Rhea, en Iapetus. Enceladus is bekend wegens zijn ijsvulkanen.

    Hoe komt men aan de naam van de planeet Saturnus
    Saturnus is de oud Romeinse god van de Landbouw (oogst), de vader van Jupiter.

    Saturnus
  • Uranus
    Brabantse Wal , 4624 TE Hoogerheide

    Uranus was voor de uitvinding van de telescoop nog niet bekend, dit kwam doordat de helderheid (of magnitude) van de planeet niet genoeg was om met het blote oog zichtbaar te zijn. 

    In 1690 is deze planeet voor het eerst waargenomen door John Flamsteed door zijn telescoop, maar dacht met een ster te maken te hebben.
    Het duurde tot 13 maart 1781 voordat William Herschel het object als planeet kwalificeerde.

    Er is in 1989 een ruimtevaartuig heen gestuurd en die heeft er wel 10 jaar over gedaan om in de buurt van Uranus te komen. Uranus bleek niet één, maar zo’n 27 manen te hebben. Ook werden wolken en vlekken op de planeet gezien.

    De meeste van de manen van Uranus zijn vernoemd naar personages van William Shakespeare en uit het gedicht The Rape of the Lock van Alexander Pope.

    Uranus heeft ook ringen. Bij helder weer kun je Uranus vanaf de aarde zien. Uranus’ ringen werden ontdekt toen een ster een paar keer knipperde, voor hij achter Uranus verdween.

    Ook is ontdekt dat hij op zijn kant ligt. Hij ligt 97.6 graden uit het lood. Waarschijnlijk omdat de planeet eens door een erg groot object is geraakt en daarbij is omgevallen.

    Uranus is een planeet dat bestaat uit ijs, de gemiddelde temperatuur daar is -214 °C . De planeet bestaat uit waterstof (H) en helium (He). Het is ook onmogelijk om er te wonen.


    Hoe komt men aan de naam van de planeet Uranus
    John Flamsteed (de meneer die Uranus als eerste als planeet had ontdekt) wilde de planeet Georgium Sidus noemen, naar de koning van Engeland waarmee hij bevriend was.

    Later in 1850 werd de planeet vernoemd naar Oeranos, de Griekse god van de hemel, uit de Romeinse mythologie, geveld door zijn zoon Cronus, een der Titanen.

    Uranus
  • Neptunus
    Huijbergsebaan , 4625 DJ Bergen op Zoom

    Neptunus is vanaf de zon de achtste en laatste planeet in ons zonnestelsel. Neptunus is vanaf de aarde niet goed te zien.

    Neptunus lijkt heel erg veel op Uranus, er wordt zelfs gezegd dat ze “broers” zijn. Net zoals Uranus is Neptunus ook blauw. Neptunus is ook een gasplaneet. De diameter van Neptunus is net iets kleiner dan die van Uranus. Neptunus heeft een atmosfeer die ook heel erg lijkt op die van Uranus.

    Na de ontdekking van Uranus ontdekte astronomen een vreemde afwijking in de baan van de nieuw ontdekte planeet. In 1843 berekenden John Couch Adams en Urbain Le Verrier onafhankelijk van elkaar dat er, buiten de baan van Uranus nog een grote planeet moest zijn.

    Op 23 september 1846 vonden Johann Galle en Heinrich d’Arrest de voorspelde planeet op minder dan één graad van de voorspelde locatie! Dat is erg knap, toen werden deze berekeningen allemaal nog met de hand gedaan.

    In 1989 is de planeet door een ruimtevaartuig bezocht. Zo weten we dat Neptunus vijf ringen heeft. Ook heeft de planeet 14 manen. Triton is daarvan de grootste. Met een temperatuur van -237 C, is Triton het koudste hemellichaam in het zonnestelsel.

    Ook in de baan van Neptunus dacht men een afwijking te hebben gevonden, later bleek dit op een vergissing te berusten, toch vond in 1930 de Amerikaanse astronoom Clyde Tombaugh een kleine planeet, die Pluto genoemd werd. Later bleek Pluto geen echte planeet te zijn. Sindsdien is Neptunus de laatste planeet in ons zonnestelsel….wie weet vinden we er toch nog meer!


    Hoe komt men aan de naam van de planeet Neptunus
    De Romeinse god van de zee, Neptunus.

    Neptunus
  • Pluto
    Heidebaan , 4625 DJ Hoogerheide

    Pluto is een dwergplaneet in de Kuipergordel, de voorlaatste zone in ons Zonnestelsel. Bijna 6000 miljoen kilometer van de Zon vandaan. Daar is het altijd nacht en ijskoud, ongeveer 230 graden onder nul. Pluto is een dwergplaneet in de kou.

    Pluto werd in 1930 ontdekt door de Amerikaan Clyde Tombaugh en werd tot 2006 geclassificeerd als de negende planeet. Hij was pas 24 jaar toen hij de planeet ontdekte! Clyde Tombaugh ontdekte de planeet door heel veel foto’s van de hemel te maken en deze met elkaar te vergelijken. Zo ontdekte hij een klein stipje dat op verschillende foto’s was verplaatst. Op deze manier wist hij dat dat een planeet moest zijn.

    Een paar jaar geleden is er een sonde langs de dwergplaneet Pluto geweest. Deze sonde heeft diverse mooie foto’s kunnen maken. Hierdoor is men wat meer te weten gekomen over Pluto en hoeveel maantjes hij nu heeft.

    Pluto heeft vijf manen. Een daarvan is Charon. Charon is de grootste maan van Pluto en is net zo groot als de helft van Pluto. Verder heeft Pluto ook nog vier kleine manen. Deze manen heten Nix, Hydra, Kerberos en Styx.

    De binnenkant van Pluto is rotsachtig, dus van steen. De buitenkant bestaat vooral uit waterijs, maar ook stikstofijs, koolstofmonoxide-ijs en methaanijs. Dit zijn allemaal bepaalde stoffen, net als zuurstof.

    Vanaf het moment dat Pluto is ontdekt waren er al mensen die Pluto niet een echte planeet vonden. Zij vonden hem bijvoorbeeld te klein en leek eigenlijk niet op de andere acht planeten uit ons zonnestelsel. Mensen gingen steeds meer onderzoek doen naar Pluto en zij kwamen erachter dat Pluto zelfs nog kleiner was dan ze eerst dachten.

    Pluto bevindt zich in de Kuipergordel, een gebied aan de rand van ons zonnestelsel waar veel rotsblokken en ijsblokken zwerven. In dit gebied werden steeds meer hemellichamen gevonden, dit zijn voorwerpen die in het heelal voorkomen, die op Pluto leken. Mensen vroegen zich af of dit dan ook planeten waren.

    De astronomen gingen overleggen over wanneer iets nou eigenlijk een planeet is. Dit duurde heel lang en de mensen konden het vaak niet eens worden. Na lang overleggen is in 2006 door wetenschappers en astronomen bepaald wanneer iets een planeet is.

    Als iets een planeet wil zijn, moet het aan alle voorwaarden of eisen voldoen:

    1. Een planeet draait om de zon.

    2. Een planeet heeft (dankzij zijn eigen zwaartekracht) een ronde vorm.

    3. Een planeet moet de enige zijn in zijn baan om de zon, niemand anders heeft dezelfde baan. Als hij een rondje maakt, mag hij dus niemand tegenkomen.

    Dit laatste punt gold niet voor Pluto en vanaf dat moment is Pluto ook geen planeet meer, maar een dwergplaneet.


    Hoe komt men aan de naam van de planeet Pluto
    Pluto is genoemd naar de god van de onderwereld. Deze naam is gekozen door een meisje van 11 jaar uit Engeland.

    De naam Pluto is niet geheel willekeurig gekozen: hij begint met de initialen van voornoemde Percival Lowell, de astronoom die lange tijd heeft gezocht naar een negende planeet, maar dit hemellichaam nooit heeft kunnen ontdekken.

    Pluto
  • Eindpunt
    Natuurpoort Wouwse Plantage
    Plantagebaan tussen 225 - 227
    4725 AC Wouwse Plantage